Orlistat
Wat is Orlistat?
Orlistat is een geneesmiddel dat behoort tot de categorie van systemische obesitasmiddelen, met een specifiek effect op de spijsvertering van vetten. De werkzame stof, Orlistat, is een krachtige en specifieke remmer van gastro-intestinale lipasen – enzymen die verantwoordelijk zijn voor de afbraak van vetten (triglyceriden) in de darm. Door deze lipasen te blokkeren, voorkomt Orlistat dat ongeveer 25-30% van de vetten die via de voeding worden opgenomen, wordt verteerd en geabsorbeerd. Deze onverteerde vetten worden vervolgens via de ontlasting uitgescheiden. Het middel werkt lokaal in het maag-darmkanaal en wordt nauwelijks in het bloed opgenomen, wat het systemische risico op bijwerkingen vermindert. Orlistat is verkrijgbaar in verschillende sterktes, vaak als capsules, en wordt meestal in combinatie met een caloriearm dieet en een verhoogde lichamelijke activiteit ingezet.
Therapeutische Indicaties
Orlistat wordt voorgeschreven ter ondersteuning van gewichtsverlies bij volwassenen met overgewicht of obesitas, wanneer een dieet en lichaamsbeweging alleen onvoldoende resultaat opleveren. Specifieke indicaties zijn:
- Gewichtsverlies bij obesitas: Vooral bij patiënten met een Body Mass Index (BMI) van 30 kg/m² of hoger.
- Gewichtsverlies bij overgewicht met comorbiditeiten: Bij patiënten met een BMI van 28 kg/m² of hoger in combinatie met risicofactoren zoals type 2 diabetes, hoge bloeddruk of dyslipidemie.
- Gewichtshandhaving: Ter voorkoming van gewichtstoename na succesvol gewichtsverlies.
Werkingsmechanisme
Orlistat oefent zijn therapeutische werking uit door de enzymen lipase (uit de alvleesklier) en maaglipase te remmen. Deze enzymen zijn essentieel voor de hydrolyse van voedingsvetten in vrij vetzuren en monoglyceriden, die vervolgens door de darmwand worden opgenomen. Door deze enzymen te blokkeren, blijven de vetten in het spijsverteringskanaal onveranderd, wat resulteert in een verminderde absorptie van vetcalorieën. De niet-geabsorbeerde vetten worden uitgescheiden met de fecale materie, waardoor de totale calorische inname afneemt en gewichtsverlies kan optreden. Het middel heeft geen invloed op de eetlust of op de opname van andere voedingsstoffen dan vetten, hoewel de absorptie van vetoplosbare vitaminen (A, D, E, K) verminderd kan zijn als gevolg van de verminderde vetabsorptie.
Voor wie wordt het voorgeschreven?
Orlistat is bedoeld voor volwassen patiënten die medisch gekwalificeerd zijn voor gewichtsbehandeling. Het wordt voorgeschreven aan individuen die:
- Een BMI van 30 kg/m² of hoger hebben (obesitas).
- Een BMI van 28 kg/m² of hoger hebben, in combinatie met aanvullende risicofactoren voor hart- en vaatziekten of metabole aandoeningen.
- Bereid zijn om hun levensstijl aan te passen, inclusief het volgen van een caloriearm dieet en het verhogen van hun lichamelijke activiteit. Het is essentieel dat het gebruik van Orlistat deel uitmaakt van een uitgebreid gewichtsbeheersingsprogramma onder medisch toezicht. Het is niet geschikt voor kinderen, zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven, en mensen met bepaalde gastro-intestinale aandoeningen zoals chronische malabsorptiesyndromen of cholestase.
Belangrijkste Voordelen
Gedocumenteerde Effectiviteit
Orlistat heeft een bewezen effectiviteit bij de ondersteuning van gewichtsverlies, vooral in combinatie met een passend dieet en levensstijlveranderingen. Klinische studies tonen aan dat patiënten die Orlistat gebruiken, gemiddeld 5-10% meer gewicht verliezen dan patiënten die alleen een dieet volgen. Dit extra gewichtsverlies is klinisch significant en draagt bij aan het verbeteren van aan obesitas gerelateerde gezondheidsrisico's. De werkingsduur van het medicijn blijft aan zolang het wordt ingenomen. De effectiviteit is afhankelijk van de therapietrouw en de naleving van dieetadviezen. Succespercentages voor een aanzienlijk gewichtsverlies (meer dan 5% van het initiële lichaamsgewicht) liggen bij langdurig gebruik hoger, vaak rond de 30-50% in vergelijking met placebo.
Praktische Voordelen
Orlistat wordt oraal ingenomen, wat een eenvoudige toedieningsvorm is die thuis kan worden toegepast. Het is verkrijgbaar in capsulevorm, wat gemakkelijk in te nemen is. Verder werkt Orlistat lokaal in het maagdarmkanaal en wordt het minimaal geabsorbeerd in het lichaam, wat de kans op systemische bijwerkingen vermindert. Dit maakt het een aantrekkelijke optie voor patiënten die op zoek zijn naar een niet-systemische farmacologische ondersteuning bij gewichtsverlies. Het gebruiksgemak, gecombineerd met de mogelijkheid om het middel aan te passen aan de maaltijdinname, draagt bij aan een hogere therapietrouw. Patiënten kunnen de dosering flexibel aanpassen (bijv. één capsule bij de hoofdmaaltijd) of overslaan als een maaltijd vetvrij is, wat de acceptatie en het langdurige gebruik bevordert.
Toedieningsmethode
Orlistat wordt oraal ingenomen, meestal in de vorm van capsules. Het is cruciaal dat het medicijn wordt ingenomen in combinatie met de hoofdmaaltijden die vet bevatten. Indien een maaltijd wordt overgeslagen of geen vet bevat, hoeft de dosis Orlistat niet te worden ingenomen. Dit komt doordat het medicijn zijn werking uitoefent op het vet dat via de voeding de darmen bereikt. Het is belangrijk om de capsules heel door te slikken met water, direct vóór, tijdens of uiterlijk één uur na de maaltijd. Het is eveneens van belang om de inname gespreid over de dag te houden, om de vetabsorptie over de gehele dag te beïnvloeden en bijwerkingen door een te geconcentreerde vetinname te minimaliseren.
Aanbevolen Dosering
De typische aanbevolen dosering voor volwassenen is:
- Standaard dosis: Eén capsule van 120 mg Orlistat, driemaal daags bij elke hoofdmaaltijd (ontbijt, lunch, avondeten) die vet bevat.
- Inname frequentie: Maximaal driemaal per dag. De dagelijkse dosering mag 360 mg niet overschrijden.
Het dieet moet evenwichtig zijn en minder dan 30% van de calorieën uit vetten leveren om bijwerkingen te minimaliseren en de effectiviteit te maximaliseren. Een inname van vetoplosbare vitaminen (A, D, E, K) en bètacaroteen moet worden overwogen, bijvoorbeeld via een multivitaminensupplement dat ten minste twee uur na de inname van Orlistat, of voor het slapengaan, wordt ingenomen om de absorptie niet nadelig te beïnvloeden.
Als u een dosis vergeet
Als u een dosis Orlistat bent vergeten, of als het langer dan één uur geleden is dat u uw hoofdmaaltijd heeft genuttigd, is het raadzaam de gemiste dosis over te slaan. Neem geen dubbele dosis om de gemiste dosis in te halen. Ga verder met de volgende dosis op het gebruikelijke tijdstip. Het is belangrijker om de regelmaat van de inname bij de maaltijden te handhaven dan om een gemiste dosis koste wat het kost in te halen. Overleg altijd met uw arts of apotheker als u vragen heeft over de dosering of inname. Bij een overdosis, of als u ernstige bijwerkingen ervaart, neem dan contact op met uw arts of apotheker. In spoedgevallen, bel direct 112.
Mogelijke Bijwerkingen
Zoals elk geneesmiddel kan Orlistat bijwerkingen veroorzaken, hoewel deze niet bij iedereen optreden. De meeste bijwerkingen zijn gerelateerd aan de werking van het medicijn in het maagdarmkanaal en zijn vaak mild van aard, maar kunnen hinderlijk zijn.
Veel Voorkomende Bijwerkingen (>10%)
- Vettige ontlasting (steatorroe): Dit is het meest voorkomende effect en wordt veroorzaakt door onverteerd vet in de ontlasting. Dit kan gepaard gaan met lichte, olieachtige ontlasting.
- Plotselinge aandrang tot ontlasting: Door de verhoogde vetuitscheiding kunnen darmbewegingen sneller plaatsvinden.
- Winderigheid met ontlasting: Een toename van darmgas kan voorkomen.
- Buikpijn of -ongemak: Sommige patiënten ervaren lichte krampen of pijn in de onderbuik.
- Olieachtige afscheiding uit de anus: Dit kan leiden tot vlekken in ondergoed.
Minder Vaak Voorkomende Bijwerkingen (1-10%)
- Frequente ontlasting: Meer dan de reguliere frequentie.
- Zachte ontlasting: Consistent zachtere consistentie van de ontlasting.
- Ongemak in de anus: Lichte irritatie of jeuk rond de anaalstreek.
- Hoofdpijn en bovenste luchtweginfecties: Hoewel niet direct gerelateerd aan de werking van Orlistat, zijn deze gerapporteerd in klinische studies.
Contra-indicaties
Orlistat mag niet worden gebruikt door iedereen. Raadpleeg altijd een arts of apotheker voordat u met Orlistat begint. Belangrijke contra-indicaties zijn:
- Chronische malabsorptiesyndromen: Aandoeningen waarbij de opname van voedingsstoffen in de darmen al is verstoord.
- Cholestase: Een aandoening waarbij de galafvoer vanuit de lever is geblokkeerd.
- Overgevoeligheid: Bekende overgevoeligheid voor orlistat of een van de hulpstoffen.
- Zwangerschap en borstvoeding: Orlistat wordt afgeraden tijdens zwangerschap en lactatie vanwege onvoldoende gegevens over de veiligheid.
- Gebruik van ciclosporine: Gelijktijdig gebruik kan de absorptie van ciclosporine verminderen, wat significant kan zijn voor medicatie die de afweer onderdrukt. Medische begeleiding is hierbij cruciaal.
- Ondergewicht of eetstoornissen: Orlistat is niet geïndiceerd voor personen met anorexia nervosa of boulimia.
Affiliate Disclosure: Onlineapotheekplus.nl is partner van DokterOnline.com. Wanneer u via onze links bestelt, ontvangen wij mogelijk een vergoeding. Dit beïnvloedt uw prijs niet.
Medische Disclaimer: De informatie op deze pagina is uitsluitend voor informatieve doeleinden en vormt geen medisch advies. Dit medicijn vereist een recept van een erkende arts. Raadpleeg altijd een gekwalificeerde arts voordat u met de behandeling begint. Bij een medische noodsituatie belt u 112.
Hoe het werkt
Een eenvoudig en veilig proces in 3 stappen
1. Online Consult
Vul een medische vragenlijst in. Onze artsen beoordelen uw aanvraag.
2. Medische beoordeling
Een erkende arts beoordeelt uw aanvraag en schrijft indien geschikt een recept voor
3. Discrete levering
Uw behandeling wordt in een apotheek bereid en binnen 24-48 uur bij u thuis bezorgd
Belangrijk: Deze dienst vervangt geen persoonlijk medisch consult. In noodgevallen, bel 112 of ga naar de dichtstbijzijnde spoedeisende hulp.